Konstrukcja najlepszych podręczników do języka polskiego

W dobrych podręcznikach do języka polskiego ważne są teksty podstawowe, ponieważ pozwalają one skupić się na badaniach nad językiem wypowiedzi artystycznej, jego organizacją i funkcją. Staranny wybór tych tekstów pod względem treści intelektualnych, emocjonalnych i wychowawczych zwiększa siłę motywacyjną podręcznika, lecz nie wystarcza, by uczynić z niego skuteczne narzędzie edukacyjne.

Co jest jeszcze ważnego w podręcznikach do języka polskiego?

Równie ważnym kryterium doboru tekstów powinna być ich reprezentatywność dla konwencji stylistycznych i sposobów kształtowania materiału językowego w danym utworze, operze czy okresie literackim w różnych gatunkach poezji, prozy i dramatu. Materiały kontekstowe są osadzone w oryginalnej lekturze i służą do otwierania możliwości różnych porównań, które prowadzą do interpretacji. Szczególnie przydatne z tego powodu są:

  • teksty literackie i utwory na ten sam temat, odległe w czasie, pokrewne motywami i kontrastujące pod względem wyrazu artystycznego i funkcji;
  • teksty odnoszące się do interpretowanego utworu lub stanowiące przedmiot jego odniesienia, które uwydatniają wpływ tradycji literackiej w naśladownictwie, parafrazie, karykaturze, kontynuacji, konflikcie, negacji itp.
  • teksty niezwiązane z interpretowanym dziełem lub stanowiące przedmiot jego spuścizny, które podkreślają wpływ tradycji literackiej w naśladownictwie, parafrazie;
  • reprodukcje dzieł sztuki i obrazów architektonicznych związanych z tematem, tematyką i stylem czytanego dzieła, a także pozwalające wzbogacić horyzont ich analizy i interpretacji o zagadnienie wzajemnych powiązań sztuki opartej na różnych systemach znakowych.

Jak powinny być konstruowane komunikaty w podręczniku?

System komentarzy tekstowych podających w ekspresyjnych formach graficznych objaśnienia słownikowe i frazeologiczne, informacje o rzeczywistości oraz niezbędne informacje o treści znaków wywodzących się z tradycji mitu, religii, folkloru itp.

Uzupełnienia podręczników

Istotny jest też system odsyłaczy i odpowiednia numeracja tekstów, fragmentów tekstów, które zawierają podręczniki ze sklepu internetowego taniaksiazka.pl, mająca na celu funkcjonalne powiązanie antologii tekstów z innymi częściami podręcznika, zawierająca informacje i wskazówki dotyczące nadzorowania pracy ucznia. Oczywiście, tak dużym fragmentom materiału można przeciwstawić samodzielne wydania kanonu czytelniczego z licznymi (znacznie wykraczającymi poza ramy podręcznika) zestawami kontekstów i komentarzy.

 

>>>

Jak korzystać z podręcznika?

Należy trochę uwagi poświęcić instrukcjom podręcznikowym. W wielu praktycznych realizacjach jest to element wkomponowany w postaci instrukcji czytania – pytań, poleceń, wskazówek. Jest to jednak element kontrowersyjny. Opinie przeciw heurystycznym komentarzom do tekstów podręczników deklamują ich destrukcyjny wpływ na doświadczenie literackie oraz osłabianie inicjatywy intelektualnej uczniów i nauczycieli, często wskazując na nie jako na strategię naśladowczą, natrętny dydaktyzm i rozmaite uproszczenia. tym groźniejsze, że wsparte autorytetem podręczników i rozpowszechnione. Jednak zależy to od tego, jakie podręczniki bierzemy pod uwagę.

Zalety dobrze skomponowanych podręczników

Jako drogę rozwoju zaleca się pytania konstruktywne i metodologiczne (tj. pytania o działania, które należy podjąć, aby osiągnąć pożądany rezultat). Aby polecenia do czytania stały się konstruktywnym elementem podręcznika, należy, z zastrzeżeniami, podnieść ich poziom merytoryczny i dydaktyczny, a w głównej mierze usunąć je z bezpośredniego sąsiedztwa tekstów, aby oddzielić je od konkretnej części podręcznika.

Jak nauczyciele powinien korzystać z podręcznika na lekcji?


Nauczyciel organizujący pracę uczniów może swobodnie i twórczo korzystać z dyskretnych instrukcji do prowadzenia zebranych i odpowiednio zestawionych w wykazach materiałów, dzięki czemu ma możliwość wyboru spośród kilku wersji instrukcji do czytania, podejścia do tekstów, które wydały się najbardziej odpowiednie dla jego zespołu, uczniów w konkretnej sytuacji dydaktycznej. Metodyczny charakter tej części podręcznika można osiągnąć na kilka różnych sposobów. Osiąga się go za pomocą zestawów poleceń lub pytań problemowych, które ukierunkowują pracę nad tekstem u uczniów. Biorąc pod uwagę wielość celów edukacyjnych, konieczne jest świadome rozróżnienie ich charakteru także w koncepcji edytorskiej podręcznika. W grę wchodzą:

  • polecenia i pytania problemowe sprzyjające orientacji badawczej ucznia i ukazujące mu opis i poziom intelektualny analizy tekstów;
  • polecenia organizujące pracę ucznia nad danym materiałem, mające na celu ujawnienie specyficznych cech;
  • polecenia do pracy.

Znaczenie mają w tym przypadku, jeżeli chodzi o podręczniki, instrukcje dotyczące pracy z technikami umysłowymi (sporządzanie notatek, gromadzenie wiedzy z różnych źródeł, sposoby zapisywania informacji itp.) i organizowania pracy indywidualnej lub grupowej.

 

>>>

Podręcznik do języka polskiego. Jaki jest najlepszy?

Wobec ciągłej niemożności zsynchronizowania treści programów literackich i historycznych, ważnym zadaniem podręcznika jest zebranie informacji potrzebnych do zrozumienia tekstów w ich rodzimej sytuacji komunikacyjnej. Z jednej strony jest to zarys epok literackich – ich granic i wewnętrznej periodyzacji, kształtujących je procesów społecznych i zjawisk kulturowych, tendencji intelektualnych i literackich, panujących konwencji obyczajowych i artystycznych, instytucji kultury literackiej.

Co jeszcze powinny zawierać podręczniki do języka polskiego?

Wszystkie podręczniki (https://www.taniaksiazka.pl/tanie-podreczniki-szkolne-na-rok-2020-2021-ksiegarnia-internetowa-a-562.html) znajdują się sylwetki artystów prezentujące ich główne osiągnięcia artystyczne, kierunki twórcze i tendencje rozwojowe, a także warsztat pisarski, krąg kontaktów artystycznych i charakterystyczne cechy osobowości. Koncepcja konspektu z historii literatury, niezależna od zaliczenia zajęć, pozwoliłaby na poszerzenie tych niezbędnych informacji, ożywienie ich charakterystycznymi szczegółami, a nawet włączenie ich do problemowego wykładu z historii literatury na szerokim tle kulturowym. Oczywiście, szczególnie ważnym elementem takiego programu nauczania byłby syntetyczny opis zjawisk literackich.

Czego powinny uczyć podręczniki do języka polskiego?

Inna jest rola informacji historycznoliterackiej, która jest jedną z części (lub tomów) podręcznika mającego na celu doskonalenie czytelnictwa. Pełnią one tutaj jedynie funkcje pomocnicze, muszą ułatwiać operacje analityczne i interpretacyjne, muszą lokalizować fakty w określonej przestrzeni kulturowej, ale nie mogą zastępować ich gotowymi charakterystykami i ocenami. W tym przypadku szczególnie ważny jest łatwy dostęp do informacji i preferencje dotyczące techniki pracy umysłowej. Struktura części historyczno-literackiej podręcznika musi zatem koncentrować się na celowym doborze informacji, ich zwięzłym formatowaniu, systematycznym uporządkowaniu, a także na przejrzystości i widoczności, osiąganej dzięki zabiegom redakcyjnym (wyróżnienia graficzne, diagramy, tabele synchroniczne itp.).

Konstruowanie treści podręcznika


Równie ważną rolę może odegrać przemyślany system powiązania części informacyjnej podręcznika z pozostałymi częściami, w tym odsyłacze wewnętrzne, związane z nimi symbole graficzne, numeracja tekstów, indeksy przedmiotowe, pozwalające uczniowi na gromadzenie rozproszonych informacji . O autorach, utworach, koncepcjach literackich. informacji nie wyklucza równoczesnych wysiłków na rzecz wzmacniania i zwiększania ich zdolności semiotycznych.

 

>>>